Ondernemen per spoor; Centraal station Amsterdam!

25 juni 2021

Ondernemen per spoor; Centraal station Amsterdam!


In 1869 is opdracht gegeven voor de aanleg van het Centraal Station in Amsterdam. Een kunstmatig aangelegd eiland in het IJ betekende de start voor het monument zoals we nu kennen. Aan de westkant lag Willemspoort, het eindstation van de lijn naar Haarlem. Aan de oostkant lag het station Weesperpoort, eindstation van de Rijnspoorweg (Utrecht Arnhem – Keulen). Om een samenhangend spoorwegnet in ons land op te zetten voerde de regering de Spoorwegwet in. Voor Amsterdam betekende dit een verbinding met Den Helder en de bouw van een centraal personen- en goederenstation, waar de bestaande en nieuwe lijnen samen kwamen. Het begin van het huidige station.

1869: De start
In 1869 werd de opdracht gegeven. De aanleg van het stationseiland, stationsgebouw en emplacement heeft twintig jaar geduurd. Vooral de aanleg van de fundering was problematisch; 9000 palen werden geheid om de bouwwerken een stevig fundament te geven. Met de uitvoering van het plan werd de binnenstad afgesloten van het IJ. Een gemiddeld huis heeft er 10. Het is dus niet alleen qua bruggen en grachten te vergelijken met Venetië, Amsterdam.

In 1875 kregen de architecten P.J.H. Cuypers en A.L. van Gendt de opdracht om het stationsgebouw te ontwerpen. Het gebouw is duidelijk in de stijl van Cuypers’ andere ontwerpen (o.a. het Rijksmuseum) gebouwd: klassiek en rijk versierd. Je herkent het direct.

Het stationsgebouw bestond (toen) naast de wachtruimtes – met speciale accommodatie voor de koninklijke en buitenlandse reizigers – uit kantoren voor het spoorwegpersoneel, een plaatskaartenbureau, verspreid gelegen loketten en een kapperszaak.

Stationsgebouw afgebroken
In 1920 werd de oostelijke vleugel van het stationsgebouw afgebroken voor het Pakketpostgebouw, dat door de zoon van Cuypers (Jos Cuypers) is ontworpen. Het spoorverkeer nam onderwijl onverminderd toe. Daarom werden ook nieuwe sporen toegevoegd, een tweede kap en een gebouw aan de IJzijde.

In de jaren 80 is het aantal reizigers is enorm toegenomen. De middelste tunnel wordt verbreed.

Verdere ontwikkelingen in de afgelopen jaren
Dan komen we in 2004 waar de westtunnel is verbreed. Inmiddels is er ook een start gemaakt met de aanleg van de Noord-Zuidlijn onder het station. Hiervoor moet de middelste tunnel en de centrale hal van het station afgesloten worden. Ook wordt daarna gestart met de aanleg van het busplatform en een nieuwe entree aan de IJzijde.

In 2015 begint het station nog meer vorm te krijgen door de faciliteiten. Het busplatform aan de IJzijde is in gebruik genomen bovenop de IJ-hal, waar inmiddels restaurants en servicewinkels zijn gevestigd. Tevens zijn twee nieuwe passages onder het station uitgegraven. Die beide een poortvrije doorgang onder het station heen worden. De IJpassage wordt in dit jaar geopend. Ook de fiets- en voetgangerstunnel is geopend en de taxi’s zijn verplaatst van centrum naar IJzijde.

2017: Vanuit de centrale hal zijn nieuwe trappen gerealiseerd die toegang geven tot de eerste etage. Daar zijn de monumentale corridors gedeeltelijk gerestaureerd en teruggebracht in oorspronkelijke staat. De gerestaureerde 3e klas wachtkamer krijgt een nieuwe bestemming.

2019: Er is gestart met de bouw van een trap en roltrap in de Cuypershal naar de metro-verdeelhal. Reizigers krijgen hiermee ook aan centrumzijde een ‘droge’ overstap van trein naar metro.

Architectuur is leidend
Nog even wat meer informatie over de architectuur van het station. Want bij het ontwerp van alle zijden van het station zijn meerdere bureaus aan te pas gekomen.

 Amsterdam Centraal is een historisch monument aan de centrumzijde. Aan de IJzijde van het station is een moderne eigentijdse hal gebouwd.Het historische monument in ontworpen door Pierre Cuypers. Samen met A.L. van Gendt ontwierp hij het internationaal bekende gebouw. Rijkelijk versierd met ornamenten. Later ontwierp zijn zoon, Jos (of Joseph) Cuypers, het postgebouw (de Oost) aan oostelijke zijde en het IJ-gebouw aan de IJzijde van het station. Dit IJgebouw is nu weer te aanschouwen wanneer je via de IJ-hal de IJ-passage in loopt. Daar is het IJgebouw prachtig gerestaureerd.

Supervisor van de renovatie van het Cuypersgebouw, maar ook de ontwikkeling van de nieuwe delen van het station is Jan Benthem, van Benthem Crouwel architecten.

Renovatie monument en vleugels
Voor de renovatie van de beide vleugels in het monumentale gebouw werkt Benthem Crouwel samen met TAK Architecten en MerkX. De westvleugel is het eerste deel dat gerenoveerd is. O.a een lichte vloer en nieuwe omlijsting van de kolommen maken deel uit van de renovatie. Daarnaast zijn de prachtige houten deuren hersteld, met mooie wachtplekken. Later volgen de restauratie van de Centrale hal en de Oostvleugel.

IJpassage
MerkX en Powerhouse architecten tekenden onder supervisie van Benthem Crouwel voor het ontwerp van de passages. De twee passages (IJ-passage en toekomstige Amstelpassage) liggen tussen de bestaande reizigerstunnels in. De passages kennen een geheel eigen sfeer, speciaal ingericht voor reizigers en bezoekers die meer tijd te besteden hebben.

IJhal
Wiel Arets architecten is verantwoordelijk voor het ontwerp van de IJ-hal. Een enorm spiegelplafond, lichte vloer en moderne reclamepanelen, maken de hal stoer en overzichtelijk.

Amstelpassage
Deze poortvrije passage aan de oostelijke kant van het station is ingevuld met een tijdelijk concept: Lil’ Amsterdam. Lil’ Amsterdam bestaat uit een verzameling van 19 pop-up stores en een terras waar ook events worden georganiseerd.

Fietsenstalling onder water
De bouw van de fietsenstalling onder water is gestart in 2019 en kan enkele jaren duren. Straks is er ook een directe verbinding onder de grond (water) vanuit deze fietsenstalling naar het station en de metro.

Faciliteiten
Dat er genoeg te zien is, is een feit. Maar je kunt op het Centraal Station in Amsterdam ook heel goed wat eten, of je boodschappen doen. Zo is er bijvoorbeeld een Ah to go, Broodzaak, Burgerking, Chocolate Company, Dunky Donuts, Hema, New York Pizza, Starbucks, Wagamama en zijn er diverse sushi/ontbijt/afhaal locaties.

Kantoorgebouwen rondom centraal station Amsterdam voor de verhuur
- Kantoorpanden gelegen aan de grachtengrodel van Amsterdam
- Regus Stationsplein Amsterdam
- Highland Offices 
- HNK Amsterdam
- Cruquius Kwartier

Ook uw kantoorgebouw in deze lijst? Mail dan naar info@huurbieding.nl.

Ondernemen per spoor van centraal station naar centraal station
Station Amersfoort Centraal
- Station Amsterdam Centraal
- Station Arnhem Centraal
- Station Den Haag Centraal
- Station Eindhoven Centraal
Station Leiden Centraal
Station Rotterdam Centraal
- Station Utrecht Centraal

Locatie
Amsterdam centraal station is gelegen in het centrum van Amsterdam, Noord - Holland


Terug naar het nieuws overzicht